Robby Naish - Windsurfing

Sporty wodne w Polsce nie są tak popularne jak chociażby w krajach śródziemnomorskich, nie mniej w ostatnich latach nad Bałtykiem zaczęły przybierać na popularności. Jednym z takich sportów jest właśnie windsurfing, który w sporym uproszczeniu polega na pływaniu na desce, do której przymocowujemy pędnik żaglowy (można go też zaklasyfikować jako odmianę surfingu). Ów sport wodny obejmuje wiele odłamów zasadniczo różniących się stylem, poziomem trudności, a także wykorzystywanym sprzętem. Warto też dodać, że od 1984 roku windsurfing został zdefiniowany jako dyscyplina żeglarska obecna na igrzyskach olimpijskich.

Wielkość żagla oraz deski są ściśle uwarunkowane posturą pływaka, siłą wiatru i posiadanymi umiejętnościami. Za twórców windsurfingu uważa się Joma Drake’a i Hoyl’a Schweitzera pochodzących z Kalifornii. Matematyk i konstruktor lotniczy opracowali kształt i budowę masztu oraz deski windsurfingowej (mają sporą wyporność: od 60 nawet do 300 l).

Tak jak wcześniej wspominałem, windsurfing jest sportem wodnym, w którym możemy wyróżnić wiele stylów jazdy. Najpopularniejszym bez wątpienia jest freeride, czyli ujmując rzecz dosadnie – pływanie po akwenie na desce surfingowej połączone z rozwijaniem prędkości nieprzekraczających 30 węzłów (w zależności od siły wiatru i rozmiaru żagla). Odmiana ta ma zwykle charakter czysto amatorski.

Jednym z efektowniejszych odmian windsurfingu jest freestyle, który obejmuje wykonywanie przeróżnych trików. Jednym z pierwszych wariacji jest vulcan, który polega wykonaniu zwrotu w powietrzu. Inne stricte zawodowe odmiany windsurfingu to chociażby slalom, speed, wave i formuła.

W Formule zawodnicy pokonują tor kształtem przypominający prostokąt, gdzie dłuższe dłuższe odcinki zwykle ułożone są równolegle do kierunku wiatru. Formuła jest też niejako następcą slalomu, w którym zawodnicy ścigają się na tracie w kształcie ósemki. Pływa się w niej na krótkich deskach.

Windsurfing obejmuje również odmianę w swojej podstawie wykorzystującą siłę nośną fal – wave (z języka angielskiego po prostu fala). Nie trudno się więc domyślić, że ewolucje wykonuje się na falach (np. frontside). Pływając na większych falach zawodnicy wykonują również salta.

Speed natomiast jest odmianą, w której rozwija się największe prędkości (uzyskiwane przy wietrze dochodzącym do siedmiu w skali Beauforta – prędkość wiatru dochodzi nawet do 60 km/h, a prędkość uzyskiwana przez zawodników przekracza tą wartość). W tym przypadku wykorzystuje się deski przystosowane do slalomu, charakteryzujące się dużym żaglem i relatywnie małą deską.

Każdy odłam windsurfingu charakteryzuje się specyficznym rodzajem deski, dla większości osób, które chcą poznać tajniki tego sportu wodnego, optymalnym wyborem będzie deska przystosowana do freeridingu. Deski te cechuje szeroka rufa i duży żagiel (o powierzchni 4-9 m²).  Pędnik żaglowy przymocowany do deski gumowymi przegubami jest elastyczny i to właśnie za jego pomocą sterujemy całym sprzętem, regulujemy kierunek i prędkość. Ponadto maszt obraca się wokół własnej osi i połączony jest z elementem zwanym bomem, który służy do trzymania i sterowania żaglem.

Domyślam się, że dopiero rozważasz możliwość rozpoczęcia przygody z windsurfingiem. Nie musisz od razu nabywać deski i pozostałego sprzętu do pływania, gdyż równie dobrze możesz go wypożyczyć, a dodatkowo ułatwić swoją naukę wspomagając się pomocą instruktora. Jeśli mówimy o nowym sprzęcie, to zakup pełnego zestawu oscylowałby w zakresie kilku-kilkunastu tysięcy złotych. Myśląc racjonalnie – warto sprawdzić czy ten sport jest dla Ciebie, czy początkowa nauka Cię nie zrazi. Poza tym koszty wypożyczenia sprzętu nie są na tyle wysokie, aby kupno własnego sprzętu było konieczne, ściślej mówiąc własną deską powinni zainteresować się przede wszystkim zaawansowani surferzy.

Tak jak wcześniej wspominałem, sport zyskuje na popularności również w Polsce. Na windsurfingu w tej chwili swobodnie możesz popływać chociażby w Helu, Sopocie, czy miejscach w rejonie Mazur. Pływanie na desce z żaglem jest szczególnie popularne w Europie Zachodniej, a z wypożyczeniem sprzętu nie powinieneś mieć problemu w okolicach plaży. Osobiście pływania na windsurfingu spróbowałem w Egipcie w Morzu Czerwonym. Wypożyczenie sprzętu na cztery godziny wraz z okiem instruktora wiązały się z kosztem rzędu 50-60 USD (jak wiadomo w miastach turystycznych, a w szczególności arabskich bardzo istotna jest negocjacja, dlatego nie należy zrażać się ceną wyjściową).

W Polsce natomiast wypożyczenie pełnego kompletu na godzinę to koszt rzędu 40 PLN, a przy wypożyczeniu na cały dzień nie powinien znacząco przekroczyć 200 złotych (oczywiście mowa o sprzęcie przede wszystkim dla początkujących). Analizując ofertę jednej z firm działających w polskim Helu, 8-godzinny kurs indywidualny z instruktorem wymagał będzie zarezerwowania kwoty 400 PLN. Czy warto skorzystać z pomocy instruktora ? Zdecydowanie tak, gdyż znacznie łatwiej przyswoisz sobie podstawowe zagadnienia związane ze sprzętem i surfowaniem. Instruktor podpowie Ci co robisz nie tak i jak możesz skorygować swój błąd.

Jeśli obawiasz się upadków bądź otarć o powierzchnię deski, nieodłącznych przy początkach nauki, możesz zaopatrzyć się w piankowy strój. Do żeglowania warto kupić również odpowiednie buty, które uchronią twoje stopy podczas kontaktu z dnem przed spotkaniem z ostrymi kamieniami czy muszelkami. Początkowe ćwiczenia najlepiej wykonywać na płytkiej wodzie, bliżej brzegu (najlepiej, gdy masz kontakt z podłożem; optymalna powinna być głębokość 1,5 m). W takiej sytuacji będziesz czuł się pewniej, będzie Ci łatwiej wejść na kadłub, a siła wiatru będzie słabsza aniżeli na większej głębokości i większej odległości od brzegu.

Po osadzeniu deski na wodzie i wpięciu żagla (podczas tej operacji maszt spoczywa na wodzie) próbujemy wejść na jej powierzchnię, ustawiając wyprostowane ręce na środku kadłuba i wciągając ciało poprzez podciągnięcie kolan. Następnie staraj się powoli wstać, a następnie ustaw nogi na szerokości bioder, stopy ustawiając pod kątem ostrym względem krawędzi kadłuba. Jeszcze przed podniesieniem żagla warto przećwiczyć obracanie się na powierzchni deski, w celu późniejszego dostosowania się do kierunku wiatru. Ponownie ustaw nogi na środku deski, nogi lekko ugnij w kolanach i staraj się delikatnie balansować rękoma. Wykonuj krótkie kroki (lekko odrywając stopy od powierzchni) w celu zmiany swojej pozycji początkowej o 180º.

Podczas pływania na desce windsurfingowej staraj się utrzymywać wyprostowaną prawą rękę, która utrzymuje bom, natomiast lewa powinna być lekko zgięta (kąt ugięcia jest ściśle uzależniony od prędkości jaką zamierzasz uzyskać). Plecy powinny być wyprostowane, ciało lekko przechylone do tyłu, nogi zgięte w kolanach w celu obniżenia ciężaru ciała. Ciało powinno być rozluźnione, a gdy prędkość wiatru wzrośnie odchylaj się do tyłu. Jeśli mimo tego masz trudności z utrzymaniem żagla, zredukuj przyciąganie lewej ręki (znajdującej się na bomie) tak, aby kąt był bardziej przypominał prostopadły względem kadłuba, aniżeli równoległy do prądu wiatru.

Aby podnieść żagiel leżący na wodzie należy zgiąć kolana i nachylić się (cały czas staraj się utrzymywać równowagę i prostować plecy), następnie złap linkę przymocowaną do masztu i powoli przyciągaj ją do siebie, w efekcie żagiel zacznie się podnosić i prawą ręką możesz chwycić bom (nie dociągaj go lewą ręką). Aby rozpocząć żeglugę należy skierować deskę prostopadle do aktualnego kierunku wiatru. W sytuacji, gdy wiatr wieje z prawej strony, przenieś ciężar ciała na prawą nogę i skieruj żagiel w stronę dziobu, gdy deska pod wpływem wiatru ustawi się w odpowiednim kierunku, ustaw żagiel w pozycji neutralnej (prostopadle do środka deski). Analogicznie postępujemy w sytuacji, gdy wiatr wieje w kierunku rufy. W tym przypadku nacisk kładziemy na lewą stopkę i żagiel przesuwamy w odwrotnym kierunku.